Jak zatrzymać w firmie najlepszych pracowników? Sprawdź, jak przydać może ci się do tego profesjonalnie przeprowadzana, regularna ocena kompetencji pracowników.
Czym jest retencja pracowników?
Retencja pracowników to zdolność organizacji do zatrzymania swoich pracowników i zapobiegania ich odejściom. Jest to kluczowy aspekt zarządzania zasobami ludzkimi, który ma ogromne znaczenie dla długoterminowego sukcesu każdej organizacji. Bezpośrednio wpływa na stabilność i produktywność organizacji, a wysoki wskaźnik rotacji (czyli niska retencja) skutkuje utratą cennych talentów, prowadząc do kosztownych procesów rekrutacji i szkoleń.
W dzisiejszym konkurencyjnym środowisku biznesowym, gdzie prawie 85% liderów HR zidentyfikowało retencję talentów jako swój główny priorytet na 2025 rok, zrozumienie i wdrożenie skutecznych strategii retencji stało się priorytetem strategicznym dla organizacji każdej wielkości.
Jakie wyzwania stoją przez biznesem w Polsce w obszarze retencji w latach 2025-2027?
Polska cieszy się relatywnie stabilnym rynkiem pracy, ale globalne trendy związane z rosnącą rotacją pracowników mogą również wpływać na polski rynek, szczególnie w sektorach o wysokiej konkurencji o talenty.
Skala rotacji pracowników w Polsce
Według badań Polskiego Instytutu Ekonomicznego, w ostatnich dwudziestu latach rocznie średnio co dziesiąty pracownik kończył – dobrowolnie lub nie – stosunek świadczonej pracy. W praktyce oznacza to:
Rotacja nominalna: Rotacja na rynku pracy w Polsce dotyczy średnio 1-1,4 mln pracowników rocznie
Spadek rotacji: Szczyt miał miejsce w latach 2003-2004, kiedy zjawisko to dotyczyło 12,8 proc. W latach 2021-2022 r. już tylko 7,5 proc. pracowników opuściło swoje miejsce pracy.
Według 56. edycji „Monitora Rynku Pracy” Instytutu Badawczego Randstad:
- Wskaźnik rotacji pracowników, którzy zmienili pracodawcę w I półroczu 2024 roku, wyniósł 18%
- W ciągu ostatnich 6 miesięcy tylko 18 proc. pracowników zmieniło pracodawcę, a 17 proc. stanowisko w obrębie tej samej firmy
- Trend spadkowy: Współczynnik obniżył się o kilka punktów procentowych, ponieważ utrzymywał się niemal cały czas na poziomie powyżej 20% od końca 2017 roku.
Średnie koszty rotacji pracownika sięgają od 30% do 200% wynagrodzenia rocznego na danym stanowisku!
Jak ocena i monitorowanie kompetencji pracowników może wpłynąć na poprawę retencji
1. Tworzenie ścieżek rozwoju opartych na kompetencjach
75% liderów HR identyfikuje wspieranie rozwoju kariery pracowników jako krytyczny priorytet na 2025 rok. Systemy oceny kompetencji umożliwiają organizacjom:
- Mapowanie umiejętności – zrozumienie, jakie kompetencje posiadają pracownicy zarówno w obszarze ich ról, jak i poza ich formalnymi stanowiskami.
- Identyfikację luk kompetencyjnych – określenie obszarów wymagających rozwoju.
- Personalizację rozwoju – dostosowanie programów szkoleniowych do indywidualnych potrzeb.
2. Zwiększenie zaangażowania poprzez rozwój
Badania pokazują, że pracownicy są skłonni pozostać w organizacji dłużej o 94%, jeśli inwestuje ona w ich rozwój. Regularne oceny kompetencji:
- Pokazują pracownikom, że organizacja inwestuje w ich przyszłość
- Dają jasny obraz postępów w rozwoju zawodowym
- Motywują do ciągłego doskonalenia umiejętności
3. Obiektywne kryteria awansu i rozwoju
56% liderów wskazało obawy o możliwości rozwoju kariery jako główną przyczynę dobrowolnych rezygnacji w ich firmie. Systemy oceny kompetencji rozwiązują ten problem poprzez:
- Transparentność – jasne kryteria wymagane do awansu
- Sprawiedliwość – ocena oparta na obiektywnych kompetencjach, nie subiektywnych opiniach
- Przewidywalność – pracownicy wiedzą, nad czym muszą pracować
4. Retencja wiedzy instytucjonalnej
Monitorowanie kompetencji pomaga organizacjom:
- Identyfikować kluczowych pracowników posiadających unikatową wiedzę;
- Planować sukcesję i transfer wiedzy;
- Zapobiegać utracie krytycznych kompetencji;
5. Dostosowanie ról do kompetencji
Nowoczesne wyzwania biznesowe wymagają pracowników, którzy mogą przemieszczać się między funkcjami, łączyć różnorodne zestawy umiejętności i szybko adaptować się do nowych obszarów. Systemy HR ułatwiające mapowanie kompetencji umożliwiają:
- Lepsze dopasowanie pracowników do ról;
- Identyfikację ukrytych talentów;
- Tworzenie ścieżek kariery;
Rola systemów oceny kompetencji w monitorowaniu i poprawie retencji
Nowoczesne narzędzia do monitorowania rozwoju kompetencji, takie jak system ocen pracowników oferowany przez tomHRM, stanowią kluczowe narzędzie w budowaniu skutecznych strategii retencyjnych.
Kluczowe funkcjonalności systemów ocen pracowników wspierające retencję pracowników to:
- Regularne cykle oceny pracowników bazujące na kompetencjach – umożliwiają ciągłe monitorowanie rozwoju kompetencji.
- Matryca kompetencji – wizualizacja dla całego zespołu czy poszczególnych profili stanowisk / ról.
- Indywidualne plany rozwoju – spersonalizowane ścieżki rozwoju, które pozwalają na rozwój pracowników w obszarze wybranych kompetencji (w tomHRM dedykowany jest do tego moduł zarządzania szkoleniami, a poszczególne szkolenia można przypisywać do konkretnych kompetencji i w ten sposób śledzić nakłady na ich rozwój).
Korzyści dla organizacji:
- Redukcja kosztów rotacji – obecny koszt rotacji pracowników wynosi średnio 1-2 krotność wynagrodzenia pracownika.
- Zwiększenie produktywności – pracownicy rozwijający się w organizacji są bardziej zaangażowani.
- Budowanie kultury uczenia się – ciągły rozwój staje się częścią DNA organizacji.
- Lepsza alokacja zasobów – inwestycje w rozwój są kierowane tam, gdzie przynoszą największe korzyści.
Podsumowanie
W erze, gdzie umiejętności zawodowe, które kiedyś wystarczały na 10-15 lat, teraz stają się przestarzałe w ciągu 5 lat lub mniej, systematyczne podejście do oceny i rozwoju kompetencji staje się kluczowym elementem strategii retencyjnej.
Organizacje, które inwestują w kompleksowe systemy oceny kompetencji, nie tylko lepiej zatrzymują swoich pracowników, ale także budują przewagę konkurencyjną poprzez:
- Lepsze wykorzystanie wewnętrznych talentów
- Szybszą adaptację do zmian rynkowych
- Silniejszą kulturę organizacyjną opartą na rozwoju
Wdrożenie systemu oceny kompetencji to inwestycja, która zwraca się poprzez zwiększoną retencję, wyższe zaangażowanie pracowników i lepsze wyniki biznesowe. W kontekście polskiego rynku pracy, gdzie konkurencja o talenty stale rośnie, organizacje wykorzystujące nowoczesne narzędzia do zarządzania kompetencjami będą miały znaczącą przewagę w przyciąganiu i zatrzymywaniu najlepszych pracowników.